Heksenboleet
In onze tuin op de Geniedijk, het oude Dr. Nanninga zwembad, verscheen afgelopen week voor het eerst in 30 jaar een nieuwe paddenstoel. De roodachtige dikke steel en de dikke hoed vielen onmiddellijk op (foto). Dat zijn kenmerken van een boleet. Dat zijn paddenstoelen waar ook het smakelijke eekhoorntjesbrood onder valt maar die heeft geen rode steel. Uit ervaring wist ik dat je de hoed moet indrukken en dat er dan bij sommige soorten een blauwe kleur ontstaat. Die fel blauwe kleur werd ooit gebruikt om mee te verven en het contrast tussen het rood en de felblauwe kleur heeft de naam heksenboleet opgeleverd. Daarvan bestaan een paar soorten. Het was de gewone of de netstekelige. Die zijn eetbaar maar alleen na flink verhitten. Maar ik vond ze zo mooi en bijzonder dat ik daar maar niet aan ben begonnen.
Bijzonder
Boleten zijn de meest prominente vertegenwoordigers van buisjeszwammen. Ze hebben buisjes onder de hoed waar de sporen aangroeien i.p.v. aan plaatjes Het zijn interessante en nuttige soorten. Sowieso om dat vele soorten heel groot en smakelijk zijn (Porcini), maar ook omdat ze een zeer positieve rol vervullen in de natuur. Veel paddenstoelen verteren dood plantenmateriaal (saprofyten), sommige soorten maken vooral bomen dood (parasieten: zoals de berkendoder en de honingzwam), maar boleten horen bij de groep die een symbiose aangaat met vooral bomen. Hun zwamdraden (mycelium) verbinden zich met de wortels van specifieke boomsoorten. De zwammen hebben het vermogen om essentiële mineralen uit arme grond vrij te maken en die leveren ze aan bomen zoals eiken, beuken, kastanjes, etc in ruil voor suikers die de bomen aan de zwammen beschikbaar maken. Zonder die hulp kunnen die bomen daar niet groeien.
Waar
De heksenboleet en de netstekelige heksenboleet onderscheiden zich doordat de netstekelige een zeer fijn netwerk van lijntjes op zijn steel heeft, die ik zonder loep niet kon onderscheiden. Beide soorten komen vooral voor als symbiont bij eiken en beuken en sommige naaldbomen. Maar deze exemplaren stonden onder een hazelaar.